Το Μεγάλο Χωριό είναι ένας πανέμορφος οικισμός χτισμένος μέσα σ’ ένα υπέροχο ελατόδασος, στους πρόποδες του όρους Καλιακούδα. Βρίσκεται σε υψόμετρο 720 μέτρων, απέχει 14 χλμ. από την πόλη του Καρπενησίου και αποτελεί την έδρα του Δήμου Ποταμιάς.
Είναι από τα δημοφιλέστερα και πιο άρτια οργανωμένα τουριστικά θέρετρα του Δήμου Ποταμιάς και του νομού Ευρυτανίας.
Την εικόνα του Μεγάλου Χωριού συνθέτει η φυσική ομορφιά του, τα άφθονα τρεχούμενα νερά, τα πλακόστρωτα δρομάκια, τα παραδοσιακής αρχιτεκτονικής αρχοντικά δημιουργώντας ένα σκηνικό μοναδικής ομορφιάς.
Χαρακτηριστικό του χωριού είναι τα καλοδιατηρημένα αρχοντικά και τα γραφικά σπίτια που είναι χτισμένα σύμφωνα με την παραδοσιακή αρχιτεκτονική και διατηρούν το χρώμα και την γοητεία μιας άλλης εποχής.
Εκτός από την απαράμιλλη ομορφιά, το χωριό έχει και πλούσια ιστορία.
Κατά τα χρόνια της επανάστασης, τον Οκτώβριο του 1822, στο σπίτι του Σκαρπή, δόθηκε μάχη από τον ιδιοκτήτη και τους Γιάννη Βελωτά και Κώστα Καλατζή, κατά της Στρατιάς του Ομέρ Βρυώνη. Οχυρωμένοι μέσα στο σπίτι, αντιμετώπισαν τις τουρκαλβανικές ορδές, σε μια προσπάθεια ανακοπής της πορείας τους προς το Μεσολόγγι. Ο Ομέρ Βρυώνης μη μπορώντας να συνεχίσει την πορεία του, κάλεσε από το Καρπενήσι κανόνι για την καταστροφή της μικρής εστίας αντίστασης. Το σπίτι κανονιοβολήθηκε και υπέστη ρήγμα από το οποίο έριξαν φωτιά και κάηκαν ζωντανοί οι τρεις αγωνιστές.
Άλλη μια μεγάλη μάχη δόθηκε στη θέση ¨Λακκώματα¨, πάνω στην Καλιακούδα. Στις 28 Αυγούστου 1823, οι οπλαρχηγοί Τζαβέλας, Κοντογιάννης, Γιολδάσης, Σιαδήμας, Λόντος και Ροδόπουλος έφραξαν τον δρόμο στο ασκέρι του Μουσταή πασά που μετέβαινε προς το Μεσολόγγι. Έπειτα, όμως από προδοσία οι Τούρκοι πέρασαν από κρυφό μονοπάτι και βρέθηκαν στα μετόπισθεν των αμυνόμενων, με αποτέλεσμα να χαθεί η μάχη και με απώλειες 150 αγωνιστών, ανάμεσά τους και οι Ζυγούρης Τζαβέλας, Νικολός Κοντογιάννης και Δήμος Κίτσιος.
Στο λόφο του Αϊ Λια υπάρχουν λείψανα οχύρωσης που ίσως πρόκειται για κάστρο μεσαιωνικής περιόδου.
Στον δήμο Ποταμιάς ανήκει και ο συνοικισμός Γαύρος, απ' όπου περνάει ο δρόμος για τον Προυσό. Στην περιοχή του Γαύρου υπάρχει η εκκλησία της Αγίας Παρασκευής και η γέφυρα που χτίστηκαν στην εποχή του Αλή Πασά και κατασκεύασε ο παπάς του χωριού παπά-Νικόλας ο οποίος με έντεχνο τρόπο έλαβε την οικονομική ενίσχυση που ήθελε από τον Αλή Πασά.
Ένα από τα έθιμα που διατηρείται για εκατοντάδες χρόνια στ Μεγάλο Χωριό είναι το ¨Καλήμερα¨. Πρόκειται για κάλαντα που συμμετέχουν μόνο οι άντρες του χωριού και τα λένε την παραμονή των Φώτων, μόλις νυχτώσει. Με τα χρήματα που μαζεύουν κάνουν μεγάλο παραδοσιακό γλέντι που συμμετέχει όλος ο κόσμος.
Γόνος του Μεγάλου Χωριού είναι και ο Γιαννούλης Καρυοφύλλης, ο οποίος έδρασε στην Πόλη και αναδείχθηκε σε μεγάλο λογοθέτη του Πατριαρχείου (1641 - 1691) και δίδαξε στην Πατριαρχική Ακαδημία.
Το Μεγάλο Χωριό συγκεντρώνει πλήθος επισκεπτών λόγο των αξιόλογων τουριστικών υποδομών διαθέτοντας παραδοσιακούς ξενώνες, ενοικιαζόμενα δωμάτια, παραδοσιακές ταβέρνες, καφενεία, καταστήματα πώλησης παραδοσιακών προϊόντων προσφέροντας στον επισκέπτη μια αξέχαστη διαμονή και πολλές επιλογές στον τομέα του φαγητού. |
